BloggfŠrslur mßna­arins, aprÝl 2012

Opi­ brÚf ÍB═ til stjˇrnvalda um kj÷r ÷ryrkja Ý tilefni 1. maÝ. 30.4.2012

Opi­ brÚf ÍB═ til stjˇrnvalda um kj÷r ÷ryrkja Ý tilefni 1. maÝ.
30.4.2012
═ opnu brÚfi formanns ÍB═, Gu­mundar Magn˙ssonar segir me­al annars
TÝmabundin kjarasker­ing? Enn bˇlar ekki ß lei­rÚttingu
Ůann 1. j˙lÝ nk. ver­a li­in 3 ßr frß ■vÝ a­ sett voru l÷g sem skertu alvarlega tekjur og rÚttindi lÝfeyris■ega sem barist haf­i veri­ fyrir tugi ßra. Ůegar sker­ingarnar 1. j˙lÝ 2009 komu til tals um mi­jan j˙nÝ nefndi ■ßverandi fÚlagsmßlarß­herra a­ sker­ingarnar vŠru tÝmabundnar til 3ja ßra. Minnt er ß a­ lÝfeyris■egar ur­u fyrstir fyrir sker­ingum Ý upphafi kreppunnar og ■ß me­ sÚrst÷ku lofor­i um a­ kj÷r ■eirra yr­u lei­rÚtt um lei­ og fjßrhagssta­a rÝkissjˇ­s batna­i. 3ja ßra tÝmabili­ er li­i­ og horfur Ý efnahagsmßlum eru sag­ar jßkvŠ­ar. ═ a­ger­arߊtlun rÝkisstjˇrnarinnar frß mars 2009 er hvergi minnst ß almannatryggingakerfi­ nÚ sett fram ߊtlun um hvernig ßhrif ni­urskur­ar skuli ganga til baka. Engin skrifleg ߊtlun stjˇrnvalda er til um hvernig ß a­ bŠta lÝfeyris■egum upp sker­ingarnar.

LÝfeyrirgrei­slur hafa ekki hŠkka­ Ý samrŠmi vi­ l÷g sÝ­an 2008
Grei­slur almannatrygginga hafa ekki hŠkka­ til samrŠmis vi­ 69. gr. laga um almannatryggingar fj÷gur ßr Ý r÷­, e­a sÝ­an fyrir efnahagshruni­. Lagagreinin var sett inn Ý l÷gin til a­ vernda afkomu lÝfeyris■ega. LÝfeyrisgrei­slur nß hvorki a­ halda Ý vi­ ver­lagshŠkkanir nÚ launa■rˇun sÝ­ustu ßra. ┴rin fyrir efnahagshruni­ fengust engar raunhŠkkanir e­a rÚttindabŠtur og ■vÝ bori­ vi­ a­ slÝkt myndi auka of miki­ ß ■enslu Ý samfÚlaginu. Sta­a fj÷lda lÝfeyris■ega var ■vÝ erfi­ ■egar efnahagshruni­ skall ß og er Ý dag enn erfi­ari.

HŠkkun lÝfeyrisgrei­slna Ý kj÷lfar kjarasamninga Ý j˙nÝ 2011 hefur engan veginn nß­ a­ halda Ý vi­ e­a bŠta lÝfeyris■egum ■a­ sem upp ß vantar ef 69. gr. laganna hef­i veri­ framfylgt. HŠkkunin kemur engan veginn til mˇts vi­ kr÷fur bandalagsins. LŠgstu laun skv. kjarasamningum AS═ og rÝkisins hŠkku­u ßrlega mun meira sÝ­ustu ßr en lÝfeyrisgrei­slur almannatrygginga ßr hvert.

Grei­slur almannatrygginga eru langt undir neysluvi­mi­um velfer­arrß­uneytisins
ÍB═ hefur frß upphafi barist fyrir sjßlfs÷g­um rÚttindum ÷ryrkja til a­ lifa mannsŠmandi lÝfi ˇhß­ ■vÝ hvort fˇlk sÚ fatla­ e­a me­ skerta starfsorku vegna veikinda e­a annarra ßstŠ­na. Um sjßlfs÷g­ mannrÚttindi er a­ rŠ­a enda kemur fram Ý 65. gr. stjˇrnarskrßr ═slands a­ allir skuli vera jafnir fyrir l÷gum og njˇta mannrÚttinda ˇhß­ efnahag. Ůrßtt fyrir ■a­ eru kj÷r ÷ryrkja ˇßsŠttanleg. LÝfeyrisgrei­slur almannatrygginga eru langt undir neysluvi­mi­um velfer­arrß­uneytisins. Ůetta ß vi­ um ÷ll vi­mi­in ˇhß­ ■vÝ hvort um sÚ a­ rŠ­a dŠmigert vi­mi­, sem er lei­beinandi um hˇflega neyslu, grunnvi­mi­, er var­ar lßgmarksframfŠrslu, e­a skammtÝmavi­mi­, sem er framfŠrsla Ý hßmark nÝu mßnu­i.

Til vi­bˇtar sker­ingum almannatrygginga hafa margir lÝfeyrissjˇ­ir skert grei­slur til elli- og ÷rorkulÝfeyris■ega ß bilinu 7-19% Ý kj÷lfar efnahagshrunsins.

Velfer­arstjˇrn Ô€“ hva­ sag­i forsŠtisrß­herra?
═ vi­tali vi­ forsŠtisrß­herra Ý j˙nÝ 2009 kom fram a­ leitast ver­i vi­ a­ verja vi­kvŠma mßlaflokka eins og mßlefni fatla­ra, lÝfeyris■ega me­ lŠgstu tekjur og tˇk h˙n sÚrstaklega fram a­ ekki yr­i hreyft vi­ ■eim sem eru me­ heildarlaun undir 400.000 kr. ß mßnu­i. ŮvÝ kom ■a­ ß ˇvart ■egar bŠtur ÷rorkulÝfeyris■ega voru skertar, ■ar sem tekjur flestra ■eirra eru vel undir ■essum m÷rkum.

Kr÷fur ÍB═ um breytingar til a­ lei­rÚtta kj÷r lÝfeyris■ega
═ ljˇsi ■rˇunar kjara lÝfeyris■ega sem a­ framan er rakin setur ÍB═ fram kr÷fur um breytingar ß stefnu stjˇrnvalda, sem mi­i a­ ■vÝ a­ lei­rÚtta kj÷r lÝfeyris■ega n˙ ■egar.

1. Sker­ingar sÝ­ustu ßra ver­i lei­rÚttar sem fyrst.
Stjˇrnv÷ld skili lÝfeyris■egum sem allra fyrst ■vÝ sem ■eim ber skv. 69. laga um almannatryggingar. Stjˇrnv÷ld lei­rÚtti frÝtekjum÷rk og tekjuvi­mi­ og dragi til baka ■Šr sker­ingar sem settar voru um mitt ßr 2009. FrÝtekjum÷rk og vi­mi­unartekjur hŠkki ßrlega samkvŠmt vÝsit÷luhŠkkun. Uppbˇt vegna reksturs bifrei­a ver­i aftur tengd eldsneytisver­i og hŠkki Ý takt vi­ ver­lagsbreytingar hverju sinni.

Kjararß­ afturkalla­i Ý desember 2011 ßkv÷r­un um lŠkkun launa al■ingismanna, rß­herra og annarra Š­stu stjˇrnenda rÝkisins sem tekin var Ý kj÷lfar hrunsins hausti­ 2008 og var ■a­ Ô€žlei­rÚttÔ€œ afturvirkt. Ekkert bˇlar hins vegar ß lei­rÚttingum ß ■eim miklu kjarasker­ingum sem lÝfeyris■egar hafa or­i­ fyrir ß sÝ­ustu ßrum.

2. RÚttindakerfi Ý sta­ ÷lmusu.
Reglur um tekjutengingar einkenna Ýslenska almannatryggingakerfi­. Ô€žTekjutengingarnar draga ˙r virkni kerfisins sem borgararÚttindakerfi fyrir alla og fŠra ■a­ nŠr ÷lmusukerfi fyrir minnihlutahˇpÔ€ž[1] Reglur tekjutengingarinnar og ■ß sÚrstaklega reglurnar um sÚrstaka framfŠrsluuppbˇt me­ 100% ja­arßhrifum festa lÝfeyris■ega Ý fßtŠktargildru, ■vÝ auka tekjur og flestar grei­slur fÚlagslegrar a­sto­ar s.s. mŠ­ralaun sker­a bˇtaflokkinn krˇnu ß mˇti krˇnu. ═ grein sinni frß 2003 skrifar Stefßn Ëlafsson um tekjutengingar almannatrygginga ß ■eim tÝma: Ô€žTil a­ geta rifi­ sig lausan ˙r kviksyndi tekjutengingarinnar ■urfa aukatekjur hans a­ vera umtalsver­ar. Ůetta er fyrirkomulag sem gerir fßtŠklingum erfi­ara fyrir Ý lÝfsbarßttunni ■egar markmi­i­ Štti a­ vera a­ hjßlpa ■eim til sjßlfshjßlpar ˙t ˙r fßtŠktinni. Íryrkjar sem hafa litla e­a enga vinnugetu til umfangsmikillar tekju÷flunar eiga oft litla m÷guleika ß a­ sleppa ˙r kviksyndi fßtŠktarinnar Ý slÝku kerfi.Ô€œ Lřsingar Stefßns ß ßhrifum tekjutenginga Ý Ýslenska almannatryggingakerfinu ß ßrinu 2003 eiga vi­ enn Ý dag ßri­ 2012.

3. Aldurstengd ÷rorkuuppbˇt greidd ßfram eftir 67 ßra aldur.
Ůegar aldurtengd ÷rorkuupbˇt var komi­ ß var ■a­ stˇrt framfaraspor sem vi­urkenndi vanda ■eirra sem vegna f÷tlunar sinnar komust seint e­a aldrei ß hinn almenna vinnumarka­. Ůa­ voru ■vÝ mikil vonbrig­i ■egar stjˇrnv÷ld ßkvß­u a­ ekki skyldi grei­a bˇtaflokkinn eftir 67 ßra aldur. A­ auki er bˇtaflokkurinn Ý raun ey­ilag­ur, ■ar sem hann sker­ir framfŠrsluuppbˇtina krˇnu ß mˇti krˇnu og kemur ■vÝ ekki a­ ■vÝ gangi sem honum var Štla­.

4. Kostna­ur vegna f÷tlunar og sj˙kdˇma a­skilinn frß grei­slum almannatrygginga.
Íryrkjar hafa ■urft a­ taka ß sig miklar hŠkkanir ß kostna­i vi­ heilbrig­is■jˇnustu, lyf, hjßlpartŠki og sj˙kra-, i­ju- og tal■jßlfun, vegna sinna veikinda/f÷tlunar. Ůessi kostna­ur sligar m÷rg heimili en almennt er tali­ a­ ÷ryrkjar ■urfi hŠrri tekjur til a­ framfleyta sÚr til a­ njˇta s÷mu lÝfskjara og a­rir ■ar sem řmis a­keypt ■jˇnusta og heilbrig­iskostna­ur er hßr. Hefur ■a­ veri­ sta­fest me­ k÷nnunum.

5. H˙saleigubŠtur vÝsit÷lutengdar og jafnrŠ­i Ý grei­slum sÚrstakra h˙saleigubˇta ß milli leigutaka ˇhß­ ■vÝ hjß hverjum ■eir leigja.
SveitarfÚl÷gum er skylt, skv. l÷gum um h˙saleigubŠtur nr. 138/1997, a­ grei­a h˙saleigubŠtur og eru ■Šr greiddar tekjulßgum leigjendum til a­ lŠkka h˙snŠ­iskostna­ ■eirra. GrunnfjßrhŠ­ir h˙saleigubˇta hafa veri­ ˇbreyttar frß ßrinu 2008. Tekjum÷rkin hÚldust enn fremur ˇbreytt frß 2005 til ßrsbyrjunar 2012, en ■ß voru tekjum÷rkin hŠkku­ lÝtillega. H˙saleiga hefur hins vegar hŠkka­ umtalsvert sÝ­ustu ßr, me­al annars me­ hŠkkun vÝsit÷lu, en almennt er h˙saleiga vÝsit÷lutengd. SÚrstakar h˙saleigubŠtur eru ekki greiddar af ÷llum sveitarfÚl÷gum og er ■egnunum ■annig mismuna­ eftir b˙setu. Auk ■ess sem t.d. ReykjavÝkurborg mismunar eftir eigendum h˙snŠ­is.

Íryrkjabandalag ═slands telur a­ n˙ sÚ mßl a­ linni og ver­i stjˇrnv÷ld a­ sřna ■a­ Ý verki a­ ß ═slandi skuli rÝkja velfer­arsamfÚlag me­ jafnrÚtti ■egnana a­ lei­arljˇsi.

Ůa­ er afdrßttarlaus krafa ÍB═ a­ n˙ ■egar ver­i ■Šr sker­ingar sem or­i­ hafa ß undanf÷runum ßrum dregnar til baka n˙ ■egar og samfÚlagslegum launum lyft svo ■au dugi til mannsŠmandi lÝfs, en ■vingi ekki fˇlk Ý kviksyndi fßtŠktar.

Ekkert um okkur ßn okkar

Gu­mundur Magn˙sson,

forma­ur Íryrkjabandalag ═slands


Höfundur

Hilmar Guðmundsson
Hilmar Guðmundsson
Mßlefni fatla­ra og aldra­ra er mÚr ofarlega Ý huga.

Bloggvinir

J˙lÝ 2017
S M Ů M F F L
            1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31          

Heimsˇknir

Flettingar

  • ═ dag (25.7.): 3
  • Sl. sˇlarhring: 7
  • Sl. viku: 9
  • Frß upphafi: 35680

Anna­

  • Innlit Ý dag: 1
  • Innlit sl. viku: 3
  • Gestir Ý dag: 1
  • IP-t÷lur Ý dag: 1

UppfŠrt ß 3 mÝn. fresti.
Skřringar

Innskrßning

Ath. Vinsamlegast kveiki­ ß Javascript til a­ hefja innskrßningu.

Haf­u samband